AŞİNALAR'IN GERÇEK TARİHİ
Asena kelimesi, günümüzde sevilen bir Türk kız ismi olduğu kadar Ülkücü gelenekte Türk Milliyetçisi hanımefendiler için kullanılan bir sıfattır. Gerçekte ise Aşinalar, Göktürk İmparatorluğunu kuran hanedanın adıdır. Efsaneye göre kurttan türemişlerdir ve bu nedenle bayraklarında, tamgalarında kurt figürünü kullanırlardı.

Bazı tarihçilere göre Aşinaların aslında Hun İmparatorluğunu kuran ve yıkılışına kadar yöneten ve Çinlilerin Luanti adını verdikleri Hanedan ailesinin soyundan gelmektedir.

Bu bilgi doğru kabul edilirse, Hun imparatorluğunun ilk kağanı olan Teoman ve efsaneye göre Türk Mitolojisindeki Oğuz Kağan ile aynı kişi olan ikinci Hun İmparatoru Mete Han da Aşinalardan gelmektedir.

Eğer Oğuz Kağan destanıyla Mete Han arasında gerçekten böyle bir ilişki varsa, efsanede Oğuz Kağan’ın babası olarak geçen Kara Han da Hun İmparatorluğunun kurucusu Teoman’dan başkası değildir.

Tarihi kayıtlarda Mete Han ile babası Teoman arasındaki iktidar kavgası açıkça yer almaktadır.

Kara kelimesinin Türk etimolojisinde olumsuz bir çağrışım yapması, Oğuz Kağan’ın babasıyla ilgili çok da olumlu olmayan bir işaret olarak görülebilir.

Bunu da iktidar kavgasının esfsaneler yansıması diye okumak lazım.

 

Altay mitolojisinde Kara Han, soylu olmayan ulusları temsil eder ve haksız iktidar elde eden bir kimse olarak tanıtılır.

Dolayısıyla Oğuz Kağan Destanının kahramanı ile Mete Han’ı ilişkilendirmek çok da yanlış olmasa gerek.

Öte yandan Çin kayıtlarında Luanti olarak geçen Hun Hanedan ailesinin kökenlerine dair yarı söylenceye dayanan bilgi kırıntıları da mevcuttur.

Buna göre İmparatorluğun kurucusu Teoman’ın babası, Tuvu Tangu veya günümüzdeki söylenişi ile Tuvu Bey, MÖ 300 ile 400 arasındaki yıllarda, günümüzde Rusya’da kalan Tiva topraklarından Çin sınırlarında kalan İç Moğolistandaki Ordos civarına göç etmiş bir boyun lideridir.

Çin kayıtlarında ve efsanelerinde Tuvu Tangu için Hunların en kalabalık boylarından birisi olan Huyenlerin lideri denilmektedir.

Huyenlerin başındaki ailenin adı da efsanelerde Haşıa olarak geçmektedir. Etimolojik olarak Haşia sözcüğü ile aşina sözcüğünün benzeştiği de açıktır.

Öte yandan Teoman’ın dedesi hakkında da bazı ağıtlarda ve efsanevi öykülerde Ahie ismi zikredilmekte, onun da babasının Nathalu adında birisi olduğu aynı kaynaklarda geçmektedir.

Çin kaynakları, Aşinaların bayraklarındaki kurt figürüne dayanarak bu kelimenin anlamını kurt olarak verir.

Buna göre Moğolca kurt anlamına gelen Şono sözcüğü ile Çince saygı ifade eden bir ön ek olan A sesinin birleşmesiyle Aşono kelimesinin türediğini var sayılır.

Ancak bazı kaynaklar, bu kelimenin Saka dillerinden geçtiğini ve karanlık mavi anlamına geldiğini söyler.

Buna göre eski Farsça mavi anlamına gelen ve pek çok eski Asya dillerine de geçen mavi anlamındaki ahşeyna kelimesi, Sakalar üzerinden Altaylara taşınmıştır. Bu sözcük, Altay Türkçesinde ve Soğdça koyu mavi ya da karanlık mavi gibi bir anlama dönüşmüştür.

Bunun da güneşin doğmasına yakın zamandaki gökyüzü rengi olarak tarif edildiği değerlendirilmektedir.

Göktürk isminin başındaki gök ya da kök sözcüğünün de buna atıf yaptığını söyleyen bu görüşe göre güneşin doğuşunu ve yön olarak da doğuyu kutsadığı değerlendirmeleri yapılmaktadır.

Akın Üner

 

 

Popüler Tarih, Popüler Kültür
Arap kökenli göçmen Akadlar, Sümer Uygarlığını nasıl ele geçirdi? TÜRKLERİN KAYIP 500 YILI (MS 48, MS 552) HUN KAĞANLARININ ÇİNLİ HATUNLARI BİLİNEN İLK TÜRK MİLLİYETÇİSİ HÜKÜMDAR: HUN KAĞANI Çİ Çİ URARTULAR, HURRİLER ve METANNİLER KÜRTLERİN GENETİK ATALARI MI? AŞİNALAR'IN GERÇEK TARİHİ Anadolu'nun Unutulmuş En Eski Üç Uygarlığı: Hattiler, Hurriler ve Luviler HIUNG-NU VEYA ASYA HUNLARI'NA DAİR ŞEHİR GEÇİŞİ HİZMET SINIFINDAKİ YOLLARDA YAN YOL KATILIMLARINDAN KAYNAKLANAN SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE BİR ÖNERİ SAKALARIN VE İSKİTLERİN GİZEMLİ TARİHİ DÜNYA HALKLARI, 2. BÖLÜM: GÜRCÜLER LAİKLİK KAVRAMI ve DÜNYADAKİ GELİŞİMİ Proto Çerkeslerin, Proto Gürcülerin, Proto Lazların, Proto Türklerin, Proto Keltlerin ve Trakların Genetik Akrabaları olarak İSKİTLER, KİMMERLER ve SARMATLAR BELEDİYE KAVRAMI VE BELEDİYECİLİK ANLAYIŞININ GELİŞİMİ VE CUMHURİYET ÖNCESİ TÜRKİYE’SİNDE TAŞIDIĞI ANLAM Arnavut Halk Destanı ve Türkülerinde İstanbul Ortaokul Öğrencilerinde Problemli İnternet Kullanımı İle Öz-yeterlik Arasındaki İlişkide Yaşam Doyumunun Aracı Rolünün İncelenmesi Nedenleri Sonuçları ve Çözüm Önerileri Bağlamında Akran Zorbalığı: Bir Olgubilim Çalışması İlk Yunan Parlementosu: Anabolu (Nafplion) Ağa (Vouleftikon) Camii RUS İSTİHBARAT BELGELERİNE GÖRE BALKAN TÜRKLERİ'NİN KÖKENLERİ Hadise, Çarşamba'yı Sel Aldı Türküsü'nü söylerse! Sürmeli Kadın'dan Zeus Baharı Uyarısı Karamanoğulları Beyliği ve Hanedan Ailesinin Kökenleri GÜZEL ASTROLOG MICHAELA ASTRO'NUN YEREL SEÇİM KEHANETLERİ: İSTANBUL, ANKARA, İZMİR, BURSA VE ANTALYA 2026'DA HİDROJEN BOMBASI ATACAKLAR, AZERBAYCANLI KAHİN NADİM ALIXANOV'UN 3. DÜNYA SAVAŞI KEHANETİ Oğuzların Kökenlerine Dair 4 Farklı Tarih Tezi BURSA DEPREMİ, BİZANS DÖNEMİNDEN GÜNÜMÜZE BURSA'NIN FAY HATLARI İLE SINAVI, 1855 VE YENİ KEŞİF KIZIL DELİ KAHİN'İN ERZİNCAN ALTIN MADENİ KEHANETİ GERÇEKLEŞTİ, PEKİ KİM BU X KAHİNİ? Kudüs: Mitolojilerin Savaştığı Şehir Zeki Müren Yaşasaydı ve Selanik Türküsü'nü Okusaydı DÜNYA HALKLARI, 1. BÖLÜM: TÜRKLER ASTROLOJİ BİLİM DALI MI? ASTROLOG MICHAELA ASTRO İZMİR VE MALATYA DEPREMLERİNİ TARİHİYLE NASIL BİLDİ ÇERKES MİTOLOJİSİ, ESKİ ÇERKES DİNİ VE NARTLAR Şiir Gibi Şehir: Varna TÜRKLERİN KUZENLERİ: MACARLAR, FİNLANDİYALILAR, ALMANLAR VE KELTLER TARİHİ VE KÜLTÜRÜYLE ÇERKESLER, DÜNYA HALKLARI 5. BÖLÜM DÜNYA HALKLARI 4. BÖLÜM: ÇİNGENELER (ROMANLAR) DÜNYA HALKLARI, 3. BÖLÜM: LAZLAR Yapay Zeka ile Tarkan'a Selanik Türküsü Söylettiler! ŞAMAN SELENGE: TÜRK MİTOLOJİSİNDE TENGRİ VE YARADILIŞ