Millet denilen kavramı kimse küçümsemeye kalkmasın.

Küllerin altında köz olarak uyuyan ateşlerin tekrar alev alması, güçlü bir rüzgarın esmesine bakar.

Haliyle bugün için imkansız gibi görünen gelişmeler, geleceğin bir kör derbentinde bütün çıplaklığıyla ortaya çıkıp hepimizi şaşırtabilir.

***

Kuzey Türklüğü diye unutulmuş bir gerçek var.

Tarihçiler onları Kıpçaklar diye kaydediyor.

Hunlardan Avarlara, Peçeneklerden Kumanlara, Hazarlardan Kırım Hanlığına kadar bin yedi yüzyıllık bir öykünün kahramanlarından söz ediyorum.

Osmanlı’nın gerilemesiyle onun yerini dolduran Rusların boyunduruğuna giren milyonlarca Kıpçak kökenli soydaşımız var.

Bunlardan bir kısmı Tataristan, Başkurdistan, Çeçenistan, Dağıstan gibi Rus İmparatorluğunun vilayetleri olarak varlıklarını sürdürüyor.

Bir kısmı ise Ukrayna savaşının çarkları arasında öğütülmeye devam ediyor.

Müslüman Kırım Tatarları ve Moldova’daki Ortodoks Gagavuzlar bu savaşı en yakından hisseden akrabalarımız.

***

Kırım, tarih boyunca Ruslar’ın kızıl elması oldu.

Osmanlılar ile defalarca savaşıp aldıkları bu yarımadayı Sovyet döneminde emanet ettikleri Ukrayna’dan geri alabilmek için yedi düvelle savaşı göz aldılar.

Kırım Türkleri bu süreçte soykırımlara ve sürgünlere uğradı.

Ukrayna savaşının sonucu ne olur kimse bilmiyor.

Ancak hiçbir savaş sonsuz olmadığına göre günün birinde masaya oturulacak ve harita yeniden çizilecek.

Savaş, Rusların mutlak zaferi ile biterse Kırım, Moskova’nın vilayeti olmaya devam edecektir.

Ukrayna kazanırsa, Kırım’ın en azından özerk bir bölge haline gelmesi bekleniyor.

Bu durumda ilerleyen yıllarda tam bağımsız bir Kırım Cumhuriyetine gidecek yol açılabilir.

***

Gagavuzya’da ise daha farklı bir durum var.

Müslüman olmadıkları için Rus emperyalizminden pek fazla etkilenmemişler.

Göç ve soykırım baskısını daha az hissetmişler.

Moldova’nın bağımsızlığı sonrası Gagavuzya özerk bir bölge haline geldi.

Türkçe konuşan, kendi iç işlerini yöneten Gagavuz yeri, hem Ruslarla hem de Türkiye ile bağlarını güçlendirdi.

Ukrayna savaşı patlayınca Moldova’yı ikiye bölen Dinyester Irmağının doğusunda kalan bölge, Rusya’nın desteği ile bağımsızlık ilan etti.

Her ne kadar bu bağımsızlık kararını kimse kabul etmemiş olsa da nüfusun çoğunluğunu oluşturan Ruslar ve 1500 kişilik Rus ordusu sayesinde ayrı bir ülke gibi yaşamaya devam ediyorlar.

Gagavuzlar ise batıda kalıyor.

Moldova halkı, etnik olarak komşu Romanya ile akraba olduğu için Rus tehlikesi karşısında çareyi bu ülkeye yaklaşmakta arıyor.

Son dönemde Moldova’nın Romanya ile birleşmesi, daha çok konuşulmaya başladı.

Böylece hem NATO hem de Avrupa Birliği üyeliği elde edeceklerini düşünüyorlar.

Bu da hem ekonomik hem de güvenlik yönünden onlara cazip geliyor.

Gagavuzlar ise küçük bir ülke olan Moldova’da edindikleri hakları Romanya vatandaşı olarak koruyamayacaklarını düşünüyorlar.

Moldova anayasasının sağladığı imkanı kullanarak Romanya ile birleşme halinde bağımsızlık ilan etmeye hazırlanıyorlar.

Bunun için en çok Rusya’ya, biraz da Türkiye’ye güveniyorlar.

***

Ukrayna’daki gelişmelere bağlı olarak Romanya ile Moldova’nın evliliği her an mümkün olabilir.

Bu durumda Gagavuzya bağımsızlık ilan ederse Rus ordusundan yardım isteyecektir.

Gagavuz halkının bu süreçte çatışmaların ortasında kalması yakın bir tehlikedir.

***

Ben Türkiye’nin yerinde olsam, NATO ve Rusya ile görüşür ve Gagavuzya’a şimdiden bir Türk barış gücü yerleştirmenin yolunu açardım.

Bu hamle Gagavuz Türklerini çatışmalardan korur ve gelecekte bağımsız bir ülke olarak varlıklarını sürdürmelerini sağlar.

Kırım’a gelince!

Orada neler olacağını kimse bilemez.